Kỹ năng sống là các kỹ năng cần thiết cho con người, cần được giáo dục và rèn luyện từ sớm. Từ đó mang đến cho con người kinh nghiệm, cách thức lựa chọn để giải quyết vấn đề. Các kỹ năng cũng cần rèn luyện ở mức độ khác nhau qua từng giai đoạn, từng độ tuổi. Trong đó để tốt nhất, con người cần được rèn luyện kỹ năng từ khi còn nhỏ, ở các cấp độ thấp nhất. Giáo dục kỹ năng sống mang đến kinh nghiệm, kỹ năng thực tế để con người phát triển bản thân. Do đó, giáo dục kỹ năng sống cho trẻ cũng là một nhiệm vụ và yêu cầu lớn đặt ra trên thực tế.
Kỹ năng sống là gì?
Kỹ năng sống là tập hợp các hành vi tích cực và khả năng thích nghi của con người. Ngoài ra còn thể hiện giá trị cao hơn trong kinh nghiệm tích lũy để vượt qua thử thách, các khó khăn và bài toán khác nhau mà cuộc sống đặt ra.
Kỹ năng sống cho phép mỗi cá nhân đối phó hiệu quả với các nhu cầu và thách thức của cuộc sống hàng ngày. Từ đó các khó khăn được loại bỏ, được vượt qua.
Đây là tập hợp các kỹ năng mà con người tiếp thu qua giáo dục hoặc trải nghiệm trực tiếp. Do đó, con người cần được va chạm, được tiếp cận thực tế để rèn luyện được các kỹ năng cho từng vấn đề. Được dùng để xử lý các vấn đề và trả lời các câu hỏi thường gặp trong đời sống.
Các hoạt động, các thách thức trong cuộc sống của con người rất lớn, đang dạng và không báo trước. Do đó con người phải linh hoạt, nhanh chóng và có kinh nghiệm thực tế.
Cách thức hình thành kỹ năng sống:
Kỹ năng sống được hình thành theo nhiều cách khác nhau, tùy vào môi trường sống và giáo dục,… Có thể thông qua kinh nghiệm tích lũy ở sách vở, ở cuộc sống, trên phim ảnh. Tuy nhiên các sự kiện thực tế, con người thực tế sẽ cho ta các bài học sâu sắc hơn.
Giáo dục kỹ năng sống là cần thiết từ khi còn nhỏ. Đó là những hoạt động tích cực, hướng vào những hoạt động cá nhân hoặc một nhóm trẻ với mục đích giúp trẻ có thể ứng phó hiệu quả với các tình huống, thách thức trong cuộc sống hàng ngày. Từ đó dần giúp trẻ mạnh mẽ, sáng tạo, tự quản lý và sắp xếp được đời sống sinh hoạt của mình.
Kỹ năng sống luôn gắn bó với các giá trị:
Các giá trị sống đúng đắn là kết tinh được truyền lại như sự tôn trọng, sống trách nhiệm, yêu thương, sự tự tin, sự sáng tạo, lòng ham hiểu biết… Mọi người xung quanh phải giúp trẻ có môi trường, có điều kiện để hình thành, rèn luyện kỹ năng. Các giá trị này được truyền lại nhằm giáo dục giúp cho con người sống có chuẩn mực và góp phần vào sự tiến bộ của xã hội. Từ đó mang đến các thích nghi tốt trong điều kiện sống thay đổi.
Kỹ năng sống thúc đẩy sự phát triển cá nhân, cộng đồng, nâng cao chất lượng cuộc sống và giúp cho con người xây dựng một xã hội có văn hóa. Cũng như mang đến sự sáng tạo, gọn gàng và sắp xếp thực hiện công việc của trẻ.
Kỹ năng sống được hình thành thông qua giáo dục, đào tạo và rèn luyện. Phải có sự kiện thực tế để giúp trẻ nhận định, đưa ra lý luận của chúng.
Các kỹ năng sống có liên quan và hỗ trợ cho nhau. Ví dụ: kỹ năng tư duy sáng tạo giúp cho con người tăng khả năng giải quyết vấn đề và đưa ra các quyết định. Từ đó mà các lợi ích của kỹ năng được đảm bảo mang đến cho trẻ, giúp phát triển tốt trong tương lai.
Những đặc trưng cơ bản của kỹ năng sống:
– Là khả năng con người biết sống sao cho hữu ích và có cách sống phù hợp với môi trường xã hội. Thể hiện sự thích nghi, chủ động và sáng tạo trong các điều kiện sống.
– Khả năng để con người dám đương đầu với các vấn đề, tình huống khó khăn trong cuộc sống và biết cách để vượt qua. Họ chủ động dựa trên các kinh nghiệm, đánh giá về điều kiện và thay đổi xung quanh.
– Các kỹ năng tâm lý để con người biết quản lý bản thân mình và tương tác tích cực với mọi người, xã hội. Mang đến các cộng hưởng với xã hội, thúc đẩy phát triển của xã hội.
Theo Tổ chức Y tế thế giới WHO đưa ra một số kỹ năng quan trọng như:
– Kỹ năng giải quyết vấn đề
– Kỹ năng đưa ra quyết định
– Tư duy sáng tạo
– Kỹ năng giao tiếp, tương tác với mọi người
– Tư duy phản biện
– Kỹ năng quyết đoán
– Tự nhận thức về bản thân
– Khả năng phục hồi tâm lý
– Kỹ năng thoát hiểm
– Sự cảm thông, chia sẻ
– Kỹ năng đối mặt với stress
Bên cạnh đó, còn có các kỹ năng như: Quản lý thời gian, tiền bạc; thuyết phục người khác; khám phá cuộc sống, sống tập thể, teamwork…
Vai trò của kỹ năng sống
Kỹ năng thoát hiểm
Là một trong những kỹ năng sống được rất nhiều người quan tâm và muốn rèn luyện, kỹ năng thoát hiểm giúp bạn bình tĩnh đối mặt với các vấn đề và nhanh chóng tìm ra được cách xử lý phù hợp để bảo vệ cho tính mạng và tài sản không chỉ của bản thân mà còn mọi người xung quanh. Kỹ năng thoát hiểm bao gồm cả thoát khỏi tai nạn, thảm họa thiên nhiên hoặc xâm hại cơ thể, tài sản.
Kỹ năng giải quyết vấn đề
Trong cuộc sống, có rất nhiều tình huống xảy đến và tất nhiên, chúng không thể “xếp hàng” chờ đợi bạn ghé thăm lần lượt. Thậm chí, những vấn đề này còn ẩn chứa nhiều mối nguy hiểm có thể gây ra rắc rối cho công việc, mối quan hệ với mọi người và khiến cuộc sống của bạn trở nên khó khăn nếu bạn không biết cách xử lý. Đối với các bạn sinh viên, kỹ năng giải quyết vấn đề sẽ là một điểm cộng dành cho bạn khi tham gia vào quá trình tuyển dụng tại các công ty, doanh nghiệp.
Kỹ năng quản lý quỹ thời gian và tiền bạc
Có thể bạn kiếm được nhiều tiền nhưng nếu không biết cách chi tiêu phù hợp, hiệu quả, bạn sẽ nhanh chóng rơi vào tình trạng “viêm màng túi”. Bên cạnh đó, hiện nay có rất nhiều người không chỉ riêng các bạn trẻ đã để thời gian trôi qua thật lãng phí khiến hiệu quả học tập và công việc không cao. Vì thế, nếu học được cách lên kế hoạch về thời gian và chi tiêu tiền bạc bạn sẽ dễ đạt được nhiều thành công trong cuộc sống ngay tại thời điểm hiện tại và tương lai.
Kỹ năng thuyết phục
Kỹ năng thuyết phục được hiểu là giao tiếp, trình bày một vấn đề nào đó để thuyết phục những người tham gia cuộc trò chuyện đồng quan điểm với bạn. Để kỹ năng này phát huy được tối đa hiệu quả của nó bạn cần có nhiều kiến thức và kinh nghiệm sống, đặc biệt sự tự tin, ăn nói lưu loát sẽ là một lợi thế rất lớn.
Sống tập thể và teamwork
Kỹ năng sống này giúp cho bạn biết sống vì tập thể, biết nghĩ cho người khác, hy sinh cái tôi cá nhân và cùng nhau đoàn kết để mang đến lợi ích to lớn cho tập thể, cộng đồng. Đây là kỹ năng mà hầu hết các trường học đều rèn luyện cho học sinh, sinh viên và tất cả các nhà tuyển dụng đều bắt buộc phải có ở ứng viên.
Tổng kết
Tóm lại, kỹ năng sống giúp bạn có thể giải quyết mọi vấn đề trong cuộc sống, khiến cuộc sống của bạn trở nên xinh đẹp, tích cực và ý nghĩa. Những người có kỹ năng sống sẽ dễ đạt được thành công hơn và góp phần xây dựng xã hội văn minh, giàu đẹp.
Với những thông tin trên bài viết này, bạn đã hiểu kỹ năng sống là gì và có vai trò thế nào phải không nào? Từ bây giờ hãy cố gắng rèn luyện những kỹ năng này để cuộc sống thêm trọn vẹn và ý nghĩa bạn nhé!
Biên tập và tổng hợp
